Strona główna » Blog » Praca a urlop macierzyński

Każdemu pracownikowi, w ramach umowy o pracę, przysługuje kilka przywilejów. Jednym z nich jest urlop macierzyński. To ile będzie on trwał uwarunkowane jest liczbą urodzonych dzieci przez pracownicę podczas jednego porodu. 

Urlop macierzyński powstał z myślą o pracownikach, którzy chcą po narodzeniu dziecka, w pełni poświęcić się jego wychowaniu i sprawowaniu nad nim opieki. Niestety prawo do skorzystania z tego przywileju jest równoznaczne z ograniczeniem lub zaprzestaniem wykonywania pracy zawodowej. Bywają jednak sytuacje, gdy pracownik decyduje się na podjęcie pracy w tym okresie, wówczas zadaje on sobie pytanie, czy jest to możliwe? Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej, przeczytaj nasz artykuł. 

Urlop macierzyński – kto i na jak długo może z niego skorzystać

Z urlopu macierzyńskiego mogą skorzystać jedynie pracownicy zatrudnieni na podstawie umowy o pracę. W praktyce oznacza to, że nie mogą z niego skorzystać osoby bezrobotne. Oprócz tego, nie będzie on przysługiwać pracownikom przebywającym na: 

  • urlopie bezpłatnym, 
  • urlopie wychowawczym. 

Co ciekawe, z tego przywileju korzystają również osoby przysposabiające dzieci poniżej 7. roku życia oraz nie starszych niż 10 lat, jednak tylko w szczególnych sytuacjach. 

Jak już wcześniej zostało wspomniane, długość urlopu macierzyńskiego jest przede wszystkim uzależniony od liczby urodzonych lub przysposobionych dzieci w jednym czasie. 

  • 1 dziecko – 20 tygodni,
  • 2 dzieci – 31 tygodni, 
  • 3 dzieci – 33 tygodnie, 
  • 4 dzieci – 35 tygodni, 
  • 5 i więcej dzieci – 37 tygodni. 

Urlop macierzyński przed porodem?

Bardzo często miejsce ma sytuacja, gdy jeszcze przed porodem, pracownica przebywa na zwolnieniu lekarskim. Niestety nie zawsze jest to wskazane, z tego też powodu ma ona prawo skorzystać z 6 tygodni, przewidzianych w określonej puli urlopu macierzyńskiego, przed porodem. Zatem, jeśli zaczekała ona z wykorzystaniem urlopu od dnia porodu, będzie on wynosił w zależności od liczby dzieci 20, 31, 33, 35 oraz 37 tygodni. 

Urlop macierzyński, prawo czy obowiązek 

Podstawowy wymiar omawianego urlopu macierzyńskiego wynosi 20 tygodni. I chociaż przejście na niego uważane jest za skorzystanie z przywilejów, jest ono również obarczone obowiązkami. Zaliczyć do nich można wykorzystanie przynajmniej 14 tygodni z przysługującej puli. Po upływie tego czasu, pracownica ma prawo zrzec się pozostałych wolnych dni na rzecz ojca dziecka. 

Praca podczas urlopu macierzyńskiego, czy jest możliwa?

Należy podkreślić, że podczas przebywania na urlopie macierzyńskim, zarobki są niższe, a sam zasiłek zostanie wypłacony przez ZUS. Obniżenie pensji, nowe wydatki związane z pojawieniem się dziecka oraz ograniczenia związane z funkcjonowaniem w społeczeństwie skłaniają rodziców do podjęcia decyzji o dodatkowym źródle przychodów. Jednak, czy jest to możliwe?

W przepisach prawnych znaleźć można informacje mówiące wprost o możliwości dodatkowego zarabiania podczas trwania urlopu macierzyńskiego. Muszą jednak mieć miejsce określone okoliczności pozwalające na to. 

Dodatkowa praca podczas urlopu macierzyńskiego, w zależności od umowy

  1. Umowa o pracę – pracownica ma prawo podjąć dodatkową pracę u swojego pracodawcy na podstawie umowy o pracę. jednak dopiero po wykorzystaniu 20 tygodni urlopu macierzyńskiego. Oczywiście praca na tym samym stanowisku, w tej samej firmie nadal jest możliwa. 
  2. Umowa o pracę u innego pracodawcy – pracownica bez żadnych ograniczeń ma prawo podjąć pracę na etacie u innego zleceniodawcy. Co ważne, jej zasiłek macierzyński nie zostanie pomniejszony. 
  3. Umowa cywilnoprawna – żadne przepisy nie zabraniają dorabiać pracownikowi przebywającemu na urlopie macierzyńskim. Oznacza to, że zaraz po porodzie, pracownica ma prawo podpisać nową umowę zlecenie lub o dzieło, nie tylko ze swoim dotychczasowym pracodawcą, ale również z całkiem innym podmiotem. Podjęte działania nie mają żadnego wpływu na otrzymanie zasiłku macierzyńskiego. 
  4. Własna działalność gospodarcza – prawo do prowadzenia własnej działalności przysługuje również kobietom przebywającym na zasiłku macierzyńskim. W praktyce oznacza to dla świeżo upieczonej mamy zachowanie zasiłku macierzyńskiego w pełnej kwocie. Nie jest ona oczywiście zwolniona z obowiązków podatkowych i ubezpieczeniowych ZUS. 

Zakończenie urlopu macierzyńskiego, co zrobić 

Wraz z upływem czasu i zbliżającym się końcem urlopu macierzyńskiego, kobieta musi podjąć decyzję, czy pozostać w domu i spełniać się w roli bezrobotnej matki, wrócić do pracy na etacie lub zająć się rozwijaniem własnej firmy. Należy pamiętać, że decyzja powinna być podjęta świadomie. 

Niezależnie od tego, czy pracownicy zależy na pracy podczas urlopu macierzyńskiego, czy też nie, powinna ona dokładnie dowiedzieć się o swoich obowiązkach i przywilejach. Nie zawsze będzie to łatwe, jednak istnieje kilka rozwiązań ułatwiających chęć rozwoju osobistego pomimo przebywania na zasiłku. 

Jeśli potrzebujesz pomocy prawnej skutecznego i dobrego adwokata, skontaktuj się z nami. Oferujemy Ci opiekę prawną na najwyższym poziomie. SLM Adwokaci – Kancelaria Adwokacka Opole.

Darmowa prenumerata!Wpisz swojego maila, a dostaniesz od nas informację o nowych artykułach!